
|
|
 |
| Sanok |
|
| |
|
| |
|
| |
|
|
Skansen
w Sanoku
Muzeum Budownictwa Ludowego
w Sanoku powstało w 1958 roku z inicjatywy Aleksandra Rybickiego
(konserwator zabytków, akowiec i więzień gułagów) i Jerzego Tura
(kustosz). Park w Sanoku jest pierwszym muzeum typu skansenowskiego
w Polsce jak również jedynym, który może poszczycić się największym
w kraju zbiorem obiektów i muzealiów. Imponujący dorobek skansenu
w Sanoku obejmuje ponad 100 budynków drewnianych (zabudowania mieszkalne,
gospodarcze, sakralne, przemysłowe oraz użyteczności publicznej)
z okresu od XVII do XX wieku oraz ponad 30 000 eksponatów z zakresu
kultury i życia codziennego ludzi zamieszkujących podkarpackie miasta,
miasteczka i niewielkie wsie. Sanocki skansen oprócz działalności
związanej z wyszukiwaniem, konserwacją i ekspozycją muzealiów zajmuje
się również wydawnictwem pozycji naukowych (Acta Scansenologica
- dotyczy dziłalności skansenów w Polsce i na świecie) i popularnonaukowych
(Materiały Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku - rocznik poświęcony
etnografii Podkarpacia). W muzeum zaprezentowano kilka grup etnicznych
zamieszkujących tereny Podkarpacia. Zaprezentowano Łemków - ludność
ruską, posiadającą własną kulturę i odrębny język; Bojków - ludność
pochodzenia ruskiego i wołoskiego, którzy określali się, jako Hirniaki
albo Werchowyńcy, czyli górale, natomiast ich głównym zajęciem była
hodowla i rolnictwo. Kolejne grupy to Pogórzanie Wschodni i Zachodni
z Pogórza Karpackiego - ludność pochodzenia polskiego z domieszkami
ruskimi i niemieckimi, zajmująca się rolnictwem a także rzemiosłem,
głównie tkactwem. Ostatnią grupą mającą swoje miejsce w sanockim
skansenie są Dolinianie - niegóralska ludność pochodzenia polsko
- ruskiego o charakterze rolniczym, z charakterystycznym budownictwem
wnękowym. Zatem niespełna czterdziestohektarowe muzeum położone
nad prawym brzegiem Sanu u stóp Gór Słonnych (niewielkie pasmo górskie
należące do Gór Sanocko - Turczyńskich, w Karpatach Wschodnich),
ze względu na ukształtowanie terenu podzielone jest na dwie części.
W pierwszej usytuowanej wyżej zgromadzono budownictwo łemkowskie
i bojkowskie, w niższej partii skansenu wyeksponowano obiekty niegdyś
zamieszkiwane przez Pogórzan i Dolinian.
|
 |
Wyświetl większą mapę
|
 |
|
|
Ikona karpacka
Ponad 220 ikon (od XV do XX) prezentowanych
jest na stałej wystawie w skansenie. Jest to największa ekspozycja
malarstwa ikonograficznego w Polsce. Dzięki okazom nawet sprzed
pięciuset lat ekspozycja ukazuje pełny rozwój ikonografii w rejonie
polskich Karpat.
Cerkiew z Grąziowej
Świątynia grecko - katolicka p.w. Narodzenia Najświętszej Marii
Panny jest jednym z najcenniejszych sakralnych zabytków budownictwa
bojkowskiego. Drewniana cerkiew powstała w 1731 r. dzięki ofiarności,
Grigorij Kolosterskij, który złożył spory datek w intencji odpuszczenia
grzechów swoich i swojej żony. Złożona z trzech pomieszczeń (prezbiterium,
nawy i babińca) wyróżnia się wspaniałym ikonostasem (To ściana z
ikonami, która w cerkwi oddziela miejsce ołtarzowe od nawy dla wiernych.
Według prawosławia wierni nie powinni przyglądać się sanktuarium,
które jest symbolem nieba.) pochodzącym z XIX wieku. W sąsiedztwie
cerkwi stoi drewniana dzwonnica z 1712r.
Zagroda olejarza Dominika Bogusza
z Baryczy
Jest to drewniany budynek mieszkalno - gospodarczy zwieńczony słomianym
dachem. Słoma układana była w charakterystyczne snopki tzw. kuczki
(na jeden dach zużywano mniej więcej 20 tysięcy kuczek). W poszczególnych
pomieszczeniach chałupy, czyli izbie, sieni i komorach znajdują
się charakterystyczne sprzęty codziennego użytku a także drobne
narzędzia rolnicze. Drugi budynek w obejściu to olejarnia, w której
znajduje się tradycyjna, oryginalna prasa do tłoczenia oleju.
Młyn wodny z Woli Komborskiej
Ciekawym zabytkiem godnym zwiedzenia jest
młyn wodny z Woli Komborskiej pochodzący z 2 połowy XIXw. Jest to
niewielki młyn, który służył przede wszystkim jednemu gospodarstwu
i ewentualnie najbliższym sąsiadom. Młyński mechanizm to nasiębierne
koło, poruszanego siłą spadającej wody, natomiast we wnętrzu do
dziś znajdują się oryginalne urządzenia mechaniczne.
Imprezy
Na terenie skansenu cyklicznie odbywa się
Jarmark Folklorystyczny. Podczas festynu zwiedzający mogą kupić
oryginalne dzieła sztuki ludowej, przyjrzeć się dawnym technikom
rzemieślniczym lub walkom rycerskim. W ofercie są również przejażdżki
konne a także degustacja tradycyjnych dań. Kolejną, ciekawą propozycją
jest Festiwal Pieśni i Muzyki Ludowej Młodych. W trakcie kilkudniowej
imprezy plenerowej miłośnicy folkowych dźwięków mogą przysłuchiwać
się przeglądowi czołowych zespołów i gwiazd muzyki ludowej.
|
 |
|
|
 |
|
| |
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|